cerkiew.pl

500-lecie katedry w Curtea de Argeș (Rumunia)

Dominika Kovačević, 27 września 2017

Święty Neagoe Basarab
Prawosławna katedra Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy w Curtea de Argeș to jedna z najsłynniejszych rumuńskich świątyń, znajduje się ona w południowo-środkowej części kraju. Cerkiew cechuje dosyć niezwykły styl architektoniczny będący mieszanką wpływów rodzimych, bizantyjskich i arabskich. Spoczywają w niej niektórzy członkowie rumuńskiej rodziny królewskiej. Sobór pełni zarazem funkcję monasteru, przechowuje się w nim relikwie m. in. świętej Filotei; w XVI wieku niejaki atoski mnich Gabriel określił go mianem „Rumuńskiego Syjonu”. Wreszcie, inicjatorem budowy był święty – książę Neagoe Basarab.

To właśnie w dzień jego święta, 26 września, patriarcha rumuński Daniel przewodniczył obchodom 500-lecia wyświęcenia katedry w Curtea de Argeș. Asystowało mu czterech innych biskupów oraz licznie zgromadzony kler. Wśród zgromadzonych wiernych nie zabrakło przedstawicieli władz lokalnych.

W swoim kazaniu zwierzchnik Rumuńskiej Cerkwi Prawosławnej stwierdził, iż św. Neagoe Basarab będąc dobrym prawosławnym chrześcijaninem i Rumunem, był jednocześnie człowiekiem o szerokich horyzontach. Będąc wołoskim księciem, wspierał walkę o zachowanie prawosławnej i narodowej tożsamości poprzez kulturę. Wspierał Patriarchaty Jerozolimy i Konstantynopola [będące wówczas pod jarzmem osmańskim], mnichów na Świętej Górze Athos. Jednak najważniejszą budową zasponsorowaną przez niego była archidiecezjalna katedra w Curtea de Argeș Ta katedra zaś to paschalna lampa na wieki; wiąże ona czas i wieczność, sztukę i duchowość, narodowy etos i otwarcie na różnorodność.

Zapis video Boskiej Liturgii z uroczystości


Książę Neagoe Basarab urodził się w książęcej, pobożnej rodzinie. Zrządzeniem Boskiej Opatrzności, za czasów młodzieńczego życia Neagoe, monaster Bistriţa Vâlcii założony przez jego prapradziadków odwiedził ówczesny patriarcha Konstantynopola Nifon, późniejszy święty. To od patriarchy Nifona młody książę nauczył się modlitwy hezychastycznej. Oprócz wzrastania w trudach ascetycznych, Neagoe zajmował się również poszerzaniem wiedzy w różnych dziedzinach nauki. W 1512 roku, kiedy miał zostać księciem Wołoszczyzny, początkowo odmówił, jednak poddani chcieli właśnie pobożnego i wykształconego księcia jako władcy.

Poza licznymi fundacjami religijnymi, przypisuje mu się również dzieło Pouczeń duchownych dla syna Teodozjusza.
Zmarł 15 września 1521 roku. Rumuńska Cerkiew Prawosławna kanonizowała go 9 lipca 2008 roku, wyznaczając jako dzień pamięci 26 września.

Na podstawie: basilica.ro, doxologia.ro